szkolenie

17
października
2018

STATYSTYKA MEDYCZNA - WARSZTATY PRAKTYCZNE PRZY KOMPUTERACH z programem STATISTICA

koordynator: Iwona Nowosielska

Opis zajęć: Zajęcia skierowane są do osób, które wiedzę teoretyczną ze statystyki (pozyskaną np. podczas I-go dnia szkolenia) chcą zastosować w praktyce i potrafić się nią prawidłowo posłużyć w praktyce. Podczas zajęć każdy uczestnik zostanie zapoznany z pracą w programie STATISTICA i przez całe szkolenie będzie używał tego programu do wykonywania analiz statystycznych. Podczas spotkania wykona 12 zadań, a każde z nich będzie dotyczyło innego testu statystycznego. Uczestnik szkolenia otrzyma wszystkie zadania rozwiązane w programie excel oraz dane w programie STATISTICA. Głównym celem tego szkolenia jest nabycie umiejętności posługiwania się ww. programem statystycznym i wykonanie różnych analiz w zależności od postawionego problemu badawczego i jakości danych. Podczas tego szkolenia będziemy pracować na zmiennych ilościowych. Z uwagi na ograniczony czas, dane o charakterze medycznym, w tym jakościowe, oraz sposoby ich analizy zostaną przedstawione podczas kolejnego dnia szkolenia (patrz dzień III).

Wymagania wstępne: słuchacz zgłaszający chęć uczestniczenia w tym bloku zajęć nie musi umieć posługiwać się programem STATISTICA – tego nauczy się podczas szkolenia. Zajęcia mają charakter wprowadzający w podstawy ze statystyki, niemniej jednak ich uczestnik powinien znać jej teoretyczne podstawy. Podczas zajęć prowadzący będą posługiwać się terminologią używaną w statystyce oraz będą wykorzystywać zagadnienia omawiane podczas I-go dnia kursu – stąd znajomość podstaw jest tu niezbędna do zrozumienia tego co będzie działo się podczas całego spotkania. Ponadto, należy posiadać komputer z zainstalowanym programem STATISTICA (30-dniową wersję próbną można ściągnąć ze strony: www.statsoft.pl).

Umiejętności zdobyte po szkoleniu: uczestnik szkolenia będzie potrafił posłużyć się programem STATISTICA w celu wykonania analiz dotyczących danych ilościowych. Każdy uczestniczący w zajęciach zapozna się z możliwością wykorzystania programu do planowania badań eksperymentalnych (ocena liczności próby, ocena mocy testu) oraz nauczy się jak poprawnie formułować hipotezy badawcze i weryfikować hipotezy statystyczne. Pozna również ‘ścieżki dostępu’ do wybranych testów statystycznych, a także dowie się jak przygotować wykresy z danymi w programie STATISTICA.

Rekomendacje prowadzących: znajomość teoretyczna podstaw statystyki oraz umiejętność posługiwania się terminologią jest niezbędna do tego, by efektywnie uczestniczyć w tych zajęciach. Prowadzący zachęcają do wzięcia udziału w pierwszym dniu szkoleniowym, którego bezpośrednią kontynuacją są omawiane zajęcia (II dzień szkoleniowy) lub przypomnienia sobie zagadnień, które są przedmiotem szkolenia podczas I-go dnia. Z uwagi na bardzo bogaty program oraz obecność uczestników kontynuujących szkolenie - nie będzie czasu na wyjaśnienia teoretycznych podstaw, które będą przedmiotem omawianych zadań i wykonywanych analiz.

Szkolenie poprowadzą:
Prof. dr hab. n. med. Cezary Watała
dr hab. Magdalena Łabieniec-Watała

Program (10:00 – 16:00)

I BLOK (praktyczny; program STATISTICA) – Informacje wstępne:

  • Wstęp do obsługi programu STATISTICA ver. 13.1
  • Analiza liczności próby i mocy testu – ogólna idea, jak to zrobić w programie STATISTICA
II BLOK (praktyczny; program STATISTICA). Analiza statystyczna danych powiązanych (in. sparowanych/zależnych):
  • test t-Studenta – fakty i mity czyli kiedy wolno, a kiedy nie wolno stosować testu t-Studenta?
  • porównanie 2 prób zależnych/parametrycznych – (test t-Studenta dla prób zależnych; analiza mocy testu i liczności próby; wykres) – ZADANIE 1.
  • porównanie 2 prób zależnych/nieparametrycznych – (test rang Wilcoxona; wykres) – ZADANIE 2.
  • porównanie dla kilku zależnych/parametrycznych – (testem ANOVY z powtórzeniami i testem post-hoc Tukeya; analiza mocy testu i liczności próby; wykresy) – ZADANIE 3 .
  • porównanie dla kilku prób zależnych/nieparametrycznych – (ANOVA Friedmana z testem post-hoc dla Friedmana) – ZADANIE 4.
III BLOK (praktyczny; program STATISTICA). Analiza statystyczna danych niepowiązanych (in. niesparowanych/niezależnych):
  • porównanie 2 prób niezależnych/parametrycznych – (test t-Studenta dla prób niezależnych; analiza mocy testu i liczności próby; wykres) – ZADANIE 5.
  • porównanie 2 prób niezależnych/(nie)parametrycznych ale o wariancjach heterogennych (test Welcha; wykres) – ZADANIE 6.
  • porównanie 2 prób niezależnych/nieparametrycznych – (test Manna-Whitneya; wykres) – ZADANIE 7.
IV BLOK (praktyczny; program STATISTICA). Analiza statystyczna danych niepowiązanych (in. niesparowanych/niezależnych):
  • porównanie kilku prób niezależnych/parametrycznych o wariancjach homogennych – (test ANOVA jednoczynnikowa; test Tukey’a; analiza liczności próby i mocy testu; wykres) – ZADANIE 8.
  • porównanie kilku prób niezależnych/parametrycznych i o jednorodnych wariancjach w testowaniu 2 czynników na raz – (ANOVA dwuczynnikowa; wykres) – ZADANIE 9.
  • test t-dla pojedynczej próby – ZADANIE 10.
  • porównanie kilku prób niezależnych/nieparametrycznych (brak normalności rozkładu i/lub wariancje heterogenne), (test Kruskala-Wallisa i post hoc test Dunna; wykres) – ZADANIE 11.
  • trasformata Box-Cox – założenia, wykonanie - ZADANIE 12.

Magdalena Łabieniec-Watała

Jest zatrudniona na stanowisku profesora nadzwyczajnego na Wydziale Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Łódzkiego. Na co dzień pracuje w Katedrze Biofizyki Medycznej, a do jej zainteresowań naukowych należą zagadnienia związane z fizjologią mitochondriów w warunkach prawidłowych i patologii doświadczalnej (cukrzyca i nowotwory), a także zastosowanie statystyki do analiz danych biomedycznych. W 2015 roku ukończyła roczne studia podyplomowe „Elementy metodologii badań empirycznych w medycynie i zastosowanie statystyki w badaniach biomedycznych” na Uniwersytecie Medycznym w Łodzi. Dr hab. M. Łabieniec-Watała jest także doświadczonym dydaktykiem oraz popularyzatorem nauki. Prowadzi zajęcia ze statystyki ze studentami kierunków ‘biologia’ i ‘biotechnologia’ na różnych poziomach zaawansowania oraz organizuje warsztaty statystyczne na UŁ, których głównym celem jest ukazanie zagadnień statystycznych w możliwie najprzystępniejszy sposób. Swój wolny czas lubi spędzać z dobrą książką w ręku, słuchać muzyki klasycznej, wędrować szlakami górskimi, podróżować i jeździć na rowerze.

Cezary Watała

Absolwent biologii molekularnej Wydziału Biologii i Nauk o Ziemi Uniwersytetu Łódzkiego (1983); od 1992 pracownik Akademii Medycznej w Łodzi, obecnie prof. zwycz. Uniwersytetu Medycznego w Łodzi, od 2000 prof. tytularny. Kierownik Katedry Nauk Biomedycznych i Zakładu Zaburzeń Krzepnięcia Krwi UM. Zainteresowania naukowe dotyczą biologii molekularnej receptorów płytek krwi, antagonistów receptorów płytkowych, znaczenia dysfunkcji układu hemostazy w etiopatogenezie chorób naczyniowych; zastosowań nanotechnologii w naukach biomedycznych, metodologii badań naukowych oraz statystyki medycznej. Członek Rady Wydziału Nauk o Zdrowiu UM w Łodzi. Kierownik studiów podyplomowych w zakresie zastosowania metod statystycznych w naukach biomedycznych przy Uniwersytecie Medycznym w Łodzi. Dorobek naukowy obejmuje ponad 400 prac oryginalnych, przeglądowych, poglądowych, książek, podręczników, monografii, komunikatów sympozjalnych, patentów. Kierownik oraz uczestnik licznych projektów naukowo-badawczych w kraju i zagranicą. Laureat licznych nagród naukowych. Kierownik studiów podyplomowych w zakresie metodologii badań i biostatystyki. Członek Komitetu Nauk Klinicznych PAN; członkostwo w licznych towarzystwach naukowych w kraju i zagranicą.